Hasankeyf Tütünü
Nikotiana cinsinin Rustica tütünün Hasankeyf varyetesine giren bu tip tütünlerin Rusya'da üretilen Mahorka tütünü ile aynı menşedir. Gaziantep ve çevresindeki bir kaç köyde üretilen bu tütünlerin nereden ve ne zaman geldikleri hususunda kesin bir bilgi yoktur.
Tarım usulleri tütün tarımından oldukça farklıdır. Tohumlar doğrudan doğruya tarlaya atılır ve bitkiler fide haline gelince fazla olanlar alınmak suretiyle seyrekleştirme yapılır. Yapraklar olgunlaşınca bitki gövdesiyle birlikte gövdesiyle birlikte kesilir ve çoğunlukla iplere dizilir ve tarlada yatırılarak bir gün bir tarafı ertesi gün diğer tarafı çevrilmek suretiyle kurumaları sağlanır. Bu suretle kurutulma işlemi bitmiş olan tütünler kapalı yerlere alınır ve sonbaharın rutubetli havaları başlayana kadar burada bekletilir. Rutubetli havaların etkisiyle yumuşamış olan yapraklar gövdelerinden sıyrılır ve 15-20 yaprak bir arada dürge denilen top veya topaç biçiminde veya normal pastal yapılır.
Hasankeyf tütünlerinin yaprakları çoğunlukla büyük boyda, zenep şekli orta yaşmaklı, formları dar elips şeklindedir.
Renkleri yeşilimsi koyu caviz maun arasında değişmektedir. Doku ve damar yapıları kalındır.
İçimlerinin fiziyolojik etki gücü serttir. Lezzetleri acıdır. Daha ziyade çiğneme tütünü ve enfiye yapımında kullanılır. Ülkemizde yetişen tütünlerden nikotin miktarı en fazla olanlardan biridir. Ortalama nikotin oranı %4-6 civarındadır.
Tarımı Türkler tarafından yapıldığı halde eskiden ticareti Ermeniler tarafından yapılıyormuş, Cumhuriyet Kuruluşundan sonra üreticilerin birleşerek kurdukları Hasankeyf Tarım ve Satış Kooperatifi pazarlama işlerini de üzerine almıştır. Ürünün büyük bir kısmı Mısır'a ihraç edilmekte idi.
Halen alıcısı olmadığından 1974 yılından sonra üretimine son verilmiştir.
